Αποχαιρετισμοί του 2015…
Γράφει ο Αλέξανδρος Παπαδόπουλος
Το 2015 φτάνει στο τέλος του. Μια χρονιά με απώλειες ανθρώπων του πολιτισμού, της πολιτικής, των επιστημών, της εκκλησίας, της δημοσιογραφίας και του αθλητισμού από την Ελλάδα και το εξωτερικό. Λίγο πριν εκπνεύσει η χρονιά ας τους θυμηθούμε…
Στις αρχές του έτους (25/1), ο διεθνούς φήμης Έλληνας τραγουδιστής Ντέμης Ρούσσος άφησε την τελευταία του πνοή σε ηλικία 69 ετών σε νοσοκομείο της Αθήνας, όπου και νοσηλευόταν, σκορπίζοντας παγκόσμια θλίψη.
Η κωμωδία «έχασε» για πάντα τον Κώστα Τσάκωνα στις 4 Νοεμβρίου. Ένας αυθεντικός κωμικός ηθοποιός που χάριζε αβίαστα το γέλιο, τη χαρά και την αισιοδοξία με το αστείρευτο, πηγαίο ταλέντο του.
Ένας από τους σπουδαιότερους και ξεχωριστούς ηθοποιούς μας, που διακρίθηκε σε διάφορα είδη θεάτρου και έγινε ευρύτερα γνωστός μέσα από την μικρή και την μεγάλη οθόνη, ο Μηνάς Χατζησάββας, «έσβησε» την τελευταία ημέρα του Νοέμβρη στα 67 του χρόνια, έπειτα από πολλαπλά προβλήματα υγείας. Ο θάνατός του συγκίνησε βαθύτατα τον καλλιτεχνικό κόσμο και όχι μόνο.
Για τον μεγάλο θίασο του ουρανού «έφυγαν» ακόμη δημοφιλείς ηθοποιοί του θεάτρου, του κινηματογράφου και της τηλεόρασης, όπως: Γιώργος Κώνστας (17/1), Ελένη Θεοφίλου (5/2), Άκης Φλωρεντής (8/2), Εύης Γαβριηλίδης (15/4), Λίλη Παπαγιάννη (12/5), Κωνσταντίνα Σαββίδου (5/6), Γιώργος Βελέντζας (20/7), Σπύρος Ολύμπιος (29/7), Νίκος Τσαχιρίδης (3/8), Βούλα Ζουμπουλάκη (7/9), Ντάνος Λυγίζος (24/12), Μαργαρίτα Αθανασίου (24/12) και Έφη Τσαμποδήμου (29/12), καθώς επίσης ο σκηνοθέτης και παραγωγός Διαγόρας Χρονόπουλος (11/3), ο καλλιτέχνης του θεάτρου σκιών Γιώργος Μαμάης (16/4), η δασκάλα του θεάτρου και του χορού, καθώς και στενή συνεργάτιδα του Καρόλου Κουν, Μαρία Κυνηγού (6/10) και ο σκηνοθέτης, παραγωγός ντοκιμαντέρ και στέλεχος του Ποταμιού Γιάννης Κασπίρης (15/12).
Η μουσική σκηνή της χώρας ορφάνεψε με την απώλεια του κορυφαίου στιχουργού της ελληνικού πενταγράμμου Κώστα Βίρβου στις 6 Αυγούστου. Είχε γράψει πάνω από 2.000 τραγούδια και είχε συνεργαστεί με τους μεγαλύτερους Έλληνες λαϊκούς συνθέτες. Νωρίτερα πέθαναν, στις 11 Ιανουαρίου ο τραγουδιστής του ρεμπέτικου-λαϊκού τραγουδιού Μπάμπης Γκολές, στις 2 Φεβρουαρίου ο ερμηνευτής δημοτικών παραδοσιακών τραγουδιών Αλέκος Κιτσάκης, στις 28 Απριλίου ο συνθέτης και στιχουργός Βασίλης Δημητρίου και στις 24 Μαρτίου ο γνωστός συνθέτης της λεγόμενης ελαφράς μουσικής Γεράσιμος Λαβράνος. Ο σπουδαίος μουσικοσυνθέτης και μαέστρος Ζακ Ιακωβίδης «έφυγε» στις 3 Δεκεμβρίου, αφήνοντας πίσω του ένα πλούσιο έργο, που περιλαμβάνει εκατοντάδες τραγούδια -λαϊκά, θεατρικά και ρεμπέτικα και στις 16 Δεκεμβρίου «σίγησε» η διάσημη μεσόφωνος Στέλλα Ντουφεξή.
Η Λούλη Ψυχούλη που αγωνίστηκε για την προώθηση της ελληνικής μουσικής παιδείας στο εξωτερικό, πέθανε στις 29 Οκτωβρίου.
Η χορεύτρια και σύντροφος της ζωής του ηθοποιού Γιώργου Φούντα, Χρυσούλα Ζώκα, «έφυγε» στις 13 Απριλίου και στις 16 Σεπτεμβρίου η εμβληματική χορογράφος των τελετών Αφής της Ολυμπιακής Φλόγας Μαρία Χορς, άφησε την τελευταία της πνοή σε ηλικία 94 ετών.
Από τον χώρο των media, απεβίωσαν, ο ραδιοφωνικός παραγωγός και τραγουδιστής Πέτρος Κωλέτης (11/11), ο διαφημιστής, επικοινωνιολόγος, ποιητής, συγρραφέας και σύμβουλος της ΔΗΜΑΡ Γιάννης Κακουλίδης (14/11) και ο δημοσιογράφος και θεατρικός συγγραφέας Λάκης Μπέλλος (5/12).
Ο επιστημονικός κλάδος «έχασε» τον αρχαιολόγο Βασίλη Τζαφέρη (1/1), την αρχαιολόγο, νομισματολόγο και διευθύντρια του Νομισματικού Μουσείου Αθηνών επί τρεις δεκαετίες Μάντω Οικονομίδου (19/1), τον ιστορικό Βασίλειο Σφυρόερα (26/5), την αρχαιολόγο Μαρία Κοσμά (23/7), τον γιατρό, φιλοτελιστή, κρητολόγο και ιστορικό Άγγελο Παπαϊωάννου (7/10), ενώ από τον κόσμο της διανόησης και των καλών τεχνών, μας άφησαν για πάντα ο ποιητής, συγγραφέας και ραδιοφωνικός παραγωγός Γιάννης Κοντός (21/1), ο συλλέκτης έργων τέχνης και δήμαρχος Παιανίας από το 1991 ως το 1998 Ίων Βορρές (27/2), η ποιήτρια και ηθοποιός Αγγελική Ελευθερίου (24/5), ο ζωγράφος, πεζογράφος, ποιητής και τραγουδιστής Νίκος Χουλιαράς (20/7), ο πεζογράφος, ποιητής και αγωνιστής της Εθνικής Αντίστασης Μιχάλης Λιαρούτσος (2/8), ο συγγραφέας Ηλίας Σιμόπουλος (30/8), ο ποιητής, δημοσιογράφος, θεατρικός συγγραφέας και κριτικός θεάτρου Μανώλης Πράτσικας (1/12).
Κατά καιρούς ασχολήθηκαν με τα κοινά και το 2015 «έφυγαν» από τη ζωή: η γιατρός και τέως βουλευτής και υφυπουργός του ΠΑΣΟΚ, καθώς και διοικήτρια του ΟΓΑ Μαργαρίτα Κυπριωτάκη – Περράκη (6/2), ο δικηγόρος που χρημάτισε βουλευτής Ευρυτανίας Βασίλης Τσίπρας (24/2), ο νομικός και πολιτικός Γιώργος Καλογήρου (28/2), ο βουλευτής Αιτωλοακαρνανίας ΝΔ και τέως υπουργός Απασχόλησης και Κοινωνικής Προστασίας Βασίλης Μαγγίνας (6/3), ο ιατρός – χειρουργός και πολιτικός Λάμπρος Παπαδήμας (31/3), ο γιατρός και βουλευτής Λέσβου ΝΔ Δημήτριος Δημόπουλος (7/4), ο δικηγόρος και βουλευτής Σερρών ΝΔ Θόδωρος Παπαδόπουλος (3/7), ο ανώτατος δικαστικός και υπουργός του ΠΑΣΟΚ στις κυβερνήσεις του Ανδρέα Παπανδρέου Παρμενίων Τζίφρας (5/8), ο δικηγόρος, ποινικολόγος, πολιτικός και βουλευτής του ΠΑΣΟΚ Γιώργος Ι. Παπαγεωργίου (25/8), ο οδοντίατρος, στέλεχος του ΠΑΣΟΚ και πρώτος πρόεδρος του ΟΚΑΝΑ Στέφανος Μανίκας (26/8), ο καθηγητής και πολιτευτής Αχαΐας Κωνσταντίνος Γούδας (26/8), ο διδάκτωρ φιλοσοφίας, καθηγητής στο Εθνικό Μετσόβειο Πολυτεχνείο και πολιτικός Δημήτρης Νιάνιας (19/10), ο αντιστράτηγος εν αποστρατεία του ελληνικού Στρατού Ξηράς και πολιτευτής με το ΠΑΣΟΚ Τάκης Παπαγεωργόπουλος (23/10), ο δικηγόρος, βουλευτής και ευρωβουλευτής Θεμιστοκλής Βύζας (2/11), ο νομικός και πολιτικός από την Αιτωλοακαρνανία που διετέλεσε βουλευτής και υφυπουργός Οικονομικών με τη ΝΔ Παναγιώτης Δελημήτσος (3/11)και ο δικηγόρος και πολιτικός Γιώργος Καπαχτσής (15/11).
Ο χώρος του αθλητισμού έμεινε χωρίς τους διεθνείς ποδοσφαιριστές Γιάννη Παπαντωνίου (8/1) και Μπάμπη Δρόσο (25/2), τον ποδοσφαιριστή και προπονητή Βαγγέλη Μπαλόπουλο (10/3) και τον διεθνή καλαθοσφαιριστή και προπονητή Μάκη Δενδρινό (20/10).
Από τους κόλπους της εκκλησίας «κοιμήθηκαν» ο Μητροπολίτης Νέας Κρήνης και Καλαμαριάς Προκόπιος Γεωργαντόπουλος (6/4) και ο Μητροπολίτης Πέτρας και Χερσονήσου Νεκτάριος Παπαδάκης (15/10).
Τελευταίος χορός για μία από τις μεγαλύτερες χορεύτριες όλες των εποχών (2/5), τη Ρωσίδα Maya Plisetskaya, που είχε τιμηθεί με τον τίτλο «Η Απόλυτη Πρίμα Μπαλαρίνα».
Η έβδομη τέχνη ορφάνεψε με την απώλεια του εμβληματικού ηθοποιού και γνωστού για τους πρωταγωνιστικούς του ρόλους στον «Λόρενς της Αραβίας» και στον «Δόκτωρ Ζιβάγκο» Omar Sharif (10/7), της καλλονής, ηθοποιόύ, πρωταγωνίστριας της κλασικής ταινίας του Φελίνι «Ντόλτσε βίτα» Anita Ekberg (11/1), του αγαπημένου «Σποκ» του «Star Trek» Leonard Nimoy (27/2), του Βρετανού ηθοποιού που έγινε ευρύτερα γνωστός ως «Κόμης Δράκουλας» , ιταλικής καταγωγής, τραγουδιστή και συγγραφέα Christopher Lee (7/6) και της Setsuko Hara (5/9), ενώ ο σημαντικός Πορτογάλος σκηνοθέτης του κινηματογράφου Manuel de Oliveira πέθανε στις 2 Απριλίου.
Η διεθνής μουσική σκηνή έμεινε κενή χωρίς τον κιθαρίστα της μπλουζ και τραγουδοποιό B. B. King (14/5) και τον επικεφαλής του βρετανικού Heavy Metal συγκροτήματος Motorhead, Ian Fraser Kilmister (24/12).
Ένας από τους σημαντικότερους μεταπολεμικούς Γερμανούς συγγραφείς ο οποίος βραβεύτηκε το 1999 με το Νόμπελ Λογοτεχνίας, ο Günter Grass, πέθανε στις 13 Απριλίου, η Βρετανίδα συγγραφέας Ruth Rendell (2/5) και ο συγγραφέας διηγημάτων και μυθιστορημάτων φαντασίας Terry Pratchett (12/3) πέρασαν στην αιωνιότητα το 2015.
Ένας από τους σπουδαίους εκπροσώπους του αμερικανικού και ευρωπαϊκού μοντερνισμού, ο ζωγράφος και γλύπτης Ellsworth Kelly, έφυγε από τη ζωή, πλήρης ημερών στις 28 Δεκεμβρίου.
O Γάλλος σκιτσογράφος Georges Wolinski γνωστός για τα έργα του και στη Γαλλία, αλλά και παγκοσμίως, δολοφονήθηκε στο Παρίσι σε ηλικία 80 ετών σε τρομοκρατική επίθεση εναντίον του προσωπικού του σατιρικού περιοδικού «Charlie Hebdo» (7/1).
Από τους πιο γνωστούς σχεδιαστές γραμματοσειρών του 20ού αιώνα, ο Άντριαν Φρούτιγκερ «έφυγε» στις 10 Σεπτεμβρίου.
Ο Αμερικανός φυσικός ο οποίος βραβεύτηκε το 1964 το με το βραβείο Νόμπελ Φυσικής Charles Hard Townes «έσβησε» στις 27 Ιανουαρίου.